مکاتب و فرم شناسی
مکتب سلجوقی
از قرن چهارم(ه.ق) سبکی در نگارگری ایران ظهور مییابد که آن را سبک سلجوقی مینامند٬این سبک اولین مکتب ایرانی در زمینه نگارگری است٬در این دوره دوباره تصویر سازی کتاب ارژنگ مانی رونق مییابد.
فرم شناسی
از منظر دیداری(بصری) در این مکتب هم چنان ترکیب بندیهای ساده هم چون مکتب عباسی حفظ شده ولی تأثیراتی که از نقاشی عهد ساسانی(و پیش از اسلام) و سلایق شرق دور(چین) بر این مکتب حاکم شده وجه عمده تمایز آن با مکتب عباسی است.
در بسیاری از پیکرهها هالهای دور سر وجود دارد که به دلیل جدا کردن پیکره از پس زمینه استفاده شده٬سرها بزرگتر از بدن هستند و بر بازوها عموماً بازوبندی به چشم میخورد.
کتب مکتب سلجوقی
ورقه و گلشاه(این کتاب شامل ۷۰ صفحه نگاره است و تنها کتابی است که مشخصا مربوط به مکتب سلجوقی است-قرن پنجم)
سمک عیار
الاغانی(در زمینه موسیقی و تالیف ابوالفرج اصفهانی)
مفید الخاص(ذکریای رازی)
خواص الاشجار(ذکریای رازی)
شاهنامه توپقاپوسرای(اشاره به نام موزهای در ترکیه)
شاهنامه کاما(محفوظ در موسسه شرق شناسی کاما در روسیه)
سفالهای منقوش مکتب سلجوقی
به علت تحریم استفاده از فلزات گرانبها در دوره اسلامی٬ساخت ظروف سفالی رونق یافت٬نقشهای سفالها عمدتاً ویژگیهای نگارههای این عهد را بازتاب میدهند و در مورد خطوط از خط کوفی بر سفالینهها سود بردهاند.
شاهنامه دموت-صحنه زاری و مویه برای مرگ اسکندر-قرن هفتم هجری-تأثیر از هنر بیزانس در توجه به نمایش دقیق چین و چروک پارچهها-محفوظ در گالری فری واشگنتنآمریکا
مکتب تبریز ۱
اولین مکتب نگارگری ایرانی که در تبریز پایه ریزی شده است،که به همین دلیل آن را مکتب تبریز ۱ نامیدهاند.
در دوران صفوی و بازگشت تختگاه به تبریز مکتب دیگری در نگارگری با نام تبریز ۲ شکل میگیرد.
همچنین برای اولین بار در تاریخ ایران مصور سازی کتب به شکل کارگاهی و در مجموعهای به نام ربع رشیدی که به همت خواجه رشد الدین فضل الله بنا شده بود به انجام میرسید.
فرم شناسی
پایان جنگ(حملات مغولان به ایران) زمینه را برای تبادلات فرهنگی فراهم کرد،از این رو بیشترین تأثیر از هنر شرق دور در این دوره به چشم میخورد،نگارههای این مکتب در شکل هاشورزنی متأثر از مکتب تانگ در چین و در شکل پرداخت موضوع مشابه نقاشیهای دوره یوآن چین است و همچنین مولفههای هنری بیزانس در اندازهای کم رنگ تر در این نگارهها به چشم میخورد.
کتب مکتب تبریز ۱
منافع الحیوانات نوشته ابن بختیشوع به سال ۶۹۵ ه.ق(این کتاب به تشریح ویژگیهای حیوانات و جلوههای طبیعت پرداخته)
جامع التواریخ رشیدی نوشته خواجه رشیدالدین فضل الله به سال ۷۱۴ه.ق(تاریخی)
شاهنامه فردوسی(معروف به شاهنامه دموت یا ابوسعیدی) به سال ۷۳۷-۷۳۱ ه.ق
مکتب شیراز(سده ۸)
در سده هشتم(ه.ق) و همزمان با حکومت ایلخانان مغول در ایران،شیراز که به واسطه هوشیاری حکمرانانش از حملات مغولان در امان مانده بود،محیطی امن برای ادامه سبک کهن نگارگری ایرانی بدون تأثیراتی که به واسطه این تهاجمات بر نگارگری ایرانی چیره شده بود ایجاد کرد و نوآوریهایی چند به آن افزودند.
همین شیوه ۲ قرن بعد و در مکتب اولیه هرات به گونه مسلط در نگارگری ایرانی تبدیل شد.